Nội dung chính

Bài viết này sẽ giải thích ý nghĩa về thuật ngữ tokenomics, những yếu tố và lý do tại sao nó lại hữu ích.

Tiền tệ được sử dụng ở mọi nơi. Phương tiện giao dịch của các tập đoàn quốc tế giao dịch;  phương tiện nộp thuế của công dân; không có nó, mọi người sẽ phải vật lộn để có được những nhu yếu phẩm cơ bản: thức ăn, quần áo, mái che trên đầu.

Một tài sản phổ biến như vậy đã từng – và cho đến rất gần đây – được kiểm soát bởi chính phủ. Các ngân hàng trung ương là tổ chức duy nhất ở hầu hết các quốc gia được ủy quyền phát hành tiền tệ cho công dân của họ.

Toàn bộ lĩnh vực này, thứ mà bây giờ chúng ta gọi là chính sách tiền tệ, đã phát triển xung quanh quá trình này.

Tiền điện tử đã thay đổi điều này.

Các cá nhân có thể tạo ra nền kinh tế vi mô của riêng họ. Tokenomics về cơ bản lấy những gì các ngân hàng trung ương sử dụng làm chính sách tiền tệ và áp dụng nó trong mạng lưới blockchain.

Và đây là cách họ làm vậy

Tokenomics là gì?

Tokenomics là khoa học của nền kinh tế token. Nó bao gồm tất cả các khía cạnh liên quan đến việc tạo, quản lý coin và đôi khi loại chúng khỏi mạng lưới.

Chúng tôi sẽ chia nhỏ từng khái niệm dưới đây.

Bạn có biết?

Ý tưởng về nền kinh tế token được đưa ra đầu tiên bởi nhà tâm lý học Harvard B.F. Skinner vào năm 1972. Ông tin rằng một mô hình kinh tế token có thể kiểm soát hành vi. Đưa ra một số đơn vị giá trị dễ nhận biết sẽ khuyến khích các hành động tích cực và ngược lại.

Phân phối token

Các dự án cần có khả năng phân phối tiền cho người dùng tiềm năng. Nếu không, mạng vẫn có thể tồn tại nhưng không ai có thể sử dụng nó!

Có nhiều cách khác nhau để đạt được điều này. Các mạng lưới có thể thưởng cho những người xác nhận, hoặc các thợ đào, với các đồng tiền mới được tạo ra; những người khác bán một phần nguồn cung cấp token cho người dùng tiềm năng trong các đợt ICO.

Các token khác phân phối cho người dùng thông qua các hành động yêu cầu nhất định. Augur chẳng hạn, thưởng cho mọi người khi xác minh sự thật trên mạng lưới cá cược của mình.

Ổn định giá cả

Tiền điện tử vốn nổi tiếng vì sự biến động của chúng. Đây là một vấn đề khi biến động thu hút các nhà đầu cơ, những người có thể ngăn chặn hoạt động của mạng hoạt động bằng cách mua và bán hàng loạt.

Các dự án có thể chống lại điều này bằng cách đảm bảo có đủ tiền để đảm bảo nguồn cung. Điều này giúp tạo ra một mức giá ổn định cho đồng tiền, điều này khuyến khích mọi người sử dụng token theo đúng mục đích mà nó được thiết kế.

Quản trị

Nhóm phát triển nòng cốt đằng sau mỗi dự án đưa ra các quy tắc cho việc tạo ra các token, cũng như cách chúng được đưa vào và lấy ra khỏi mạng lưới. Các dự án khác nhau có những cách tiếp cận khác nhau.

Một số dự án có thể bao gồm các token được giữ trong kho dự trữ để có thể được thêm vào hệ sinh thái sau đó, như một cách để thúc đẩy tăng trưởng hoặc trả tiền cho quá trình bảo trì hệ thống. Ripple là một ví dụ tốt về điều này.

Các dự án khác lại có một cách tiếp cận có chủ ý về cách thức hoạt động của mạng lưới. Các nhà phát triển Augur lại không đóng vai trò gì trong cách mạng lưới vận hành, họ chỉ duy trì cơ sở hạ tầng.

Tuy nhiên, một mạng lưới như Tether, vào tháng 10 năm 2018, đã ‘đốt’ các token để giúp điều chỉnh giá trị của coin trên thị trường. Hành động này xảy ra khi có những đồng tiền được gửi đến ví mà không ai biết địa chỉ.

Bạn có biết?

Mặc dù thuật ngữ ‘tokenomics’ được sử dụng trong ngành, nó vẫn chưa được công nhận rộng rãi. Từ điển tiếng Anh Oxford, được chấp nhận rộng rãi như là nguồn xác thực uy tín nhất về ngôn ngữ Anh, vẫn không có mục nào về tokenomics.

Một số mạng lưới khuyến khích mọi người sở hữu, nắm giữ và sử dụng token như một cách ngăn chặn việc người dùng ém coin và ngăn chặn mục đích của mạng lưới.

Các hệ thống Proof-of-Stake (PoS), dựa trên những người xác nhận để thực sự đánh giá đồng tiền của chính họ, giúp đảm bảo họ hành động một cách trung thực và công bằng. Nếu họ không chơi theo luật, token của họ có thể bị mất.

Thích nghi trong tương lai

Hầu hết các dự án xây dựng một mạng lưới sẽ không cố gắng đưa nó vào một khuôn khổ. Đó không phải là cách mà hệ thống phân quyền hoạt động. Tuy nhiên, hầu hết các nhà phát triển biết rằng những gì họ xây dựng bây giờ có thể không nhất thiết phải hoạt động trong tương lai. Cách thức quản lý token có thể cần phải được thay đổi khi mạng phát triển và thay đổi. Một số, nhưng không phải tất cả, đã đưa ra các quy định về cách người dùng mạng có thể thay đổi hiệu quả cách quản lý token trong hệ sinh thái thông qua sự đồng thuận.

Ví dụ về tokenomics trong thực tế

Bitcoin

Satoshi Nakamoto đã thiết kế giao thức để một token ổn định có thể xâm nhập vào mạng lưới thông qua phần thưởng khối. Sau khi một khối được xác nhận thành công bởi một ‘thợ đào’, họ nhận được số bitcoin mới được tạo ra. Hơn 101 khối phải được xác nhận trước khi người khai thác có quyền truy cập vào phần thưởng của họ; điều này khuyến khích họ tiếp tục xác nhận các giao dịch. Số lượng token  được thưởng cho mỗi nửa khối được xác thực theo thời gian, để ngăn chặn quá nhiều bitcoin vào mạng trong cùng 1 lúc.

Ethereum

Token được phân phối liên tục bởi phần thưởng khối. Dự án đã bán khoảng 7 triệu Ether trong đợt ICO hồi năm 2014 để giúp bắt đầu áp dụng rộng rãi. Hiện tại không có giới hạn cứng đối với Ether, có nghĩa là nguồn cung cấp token này có thể tiếp tục phát triển khi mạng lưới mở rộng. Tuy nhiên, không ai có thể chắc chắn, mô hình tokenomics Ethereum sẽ thay đổi như thế nào khi mạng lưới chuyển sang hệ thống đồng thuận PoS.

Tron

Mạng lưới này được quản lý ở một loạt các cấp độ khác nhau, để giữ cho việc ra quyết định một cách phi tập trung nhưng hiệu quả. Các cơ chế tự động xác định cách thêm token Tron vào mạng lưới để đảm bảo đủ số lượng lưu hành nhưng giá vẫn ổn định. Tuy nhiên, nếu điều này không hoạt động, cộng đồng có thể quyết định nên tăng hay giảm số tiền.

Tại sao tokenomics quan trọng?

Công nghệ blockchain cho phép các dự án tạo ra các nền kinh tế vi mô. Để có thể tự duy trì, họ cần tìm ra cách các token nên hoạt động trong hệ sinh thái của họ.

Có thể có không tiêu chuẩn nào phù hợp với tất cả người dùng khi nói đến token. Blockchain đã cho phép một loạt các trường hợp mới được sử dụng và triển khai. Tokenomics cho phép các nhóm phát triển tạo ra một mô hình mới hoặc điều chỉnh một mô hình hiện có hoạt động với những gì dự án muốn đạt được. Điều này có thể tạo ra một nền tảng linh động nhưng vẫn phải ổn định, nếu được thực hiện tốt.

Tương lai

Các nguyên tắc, triết lý và mô hình mà token, coin và các dự án làm nền tảng đang rất non trẻ, đồng thời cũng phải kiểm tra xem thứ gì phù hợp vào thứ gì không.

Có rất nhiều mô hình đã thất bại và chúng tôi hy vọng những dự án đó sẽ biến mất. Nhưng đối với những đơn vị có tiềm năng, hi vọng rằng chúng sẽ tiếp tục truyền cảm hứng và dẫn đường cho các dự án mới vẫn sẽ đến.

Theo Decrypt

Bình luận

bình luận

Name Price
Bitcoin (BTC)
$3,977.48
XRP (XRP)
$0.309700
Ethereum (ETH)
$134.73
EOS (EOS)
$3.59
Bitcoin Cash (BCH)
$152.12
Stellar (XLM)
$0.106190
Tether (USDT)
$1.00
Litecoin (LTC)
$58.40
Cardano (ADA)
$0.052084
Monero (XMR)
$52.16
TRON (TRX)
$0.022142
IOTA (MIOTA)
$0.301225
Dash (DASH)
$89.73
NEM (XEM)
$0.048151
Ethereum Classic (ETC)
$4.80
Zcash (ZEC)
$55.00
Bitcoin Gold (BTG)
$12.90
VeChain (VET)
$0.005427
OmiseGo (OMG)
$1.53
Lisk (LSK)
$1.48
Qtum (QTUM)
$2.44